Rủi ro chuỗi cung ứng và 4 bước quản lý rủi ro hiệu quả

Đằng sau sự vận hành trơn tru, nhịp nhàng của chuỗi cung ứng là rất nhiều những rủi ro tiềm ẩn. Chỉ một sự cố nhỏ, toàn bộ chuỗi cung ứng có thể bị đứt gãy, gây thiệt hại nặng nề cho doanh nghiệp và các bên liên quan. Vậy rủi ro chuỗi cung ứng là gì? Có những loại rủi ro nào? Làm sao để quản lý rủi ro chuỗi cung ứng hiệu quả? Tất cả sẽ được giải đáp ngay sau đây.

Rủi ro chuỗi cung ứng là gì?

Rủi ro chuỗi cung ứng (Supply Chain Risk) là những yếu tố, sự kiện bất ngờ có thể làm gián đoạn, trì hoãn hoặc ảnh hưởng tiêu cực đến dòng chảy của hàng hoá, thông tin hoặc tài chính trong chuỗi cung ứng, gây thiệt hại về doanh thu, lợi nhuận và uy tín của doanh nghiệp.

Rủi ro chuỗi cung ứng có thể xuất phát từ 2 yếu tố chính:

• • Yếu tố bên ngoài: Thiên tai, dịch bệnh, chiến tranh, biến động chính trị…
  • Yếu tố bên trong: Sai sót trong vận hành, trộm cắp, quản lý kém, máy móc hỏng…

Rủi ro chuỗi cung ứng nếu không được quản lý và kiểm soát tốt có thể khiến doanh nghiệp:

• • Thiệt hại về tài chính
  • Mất uy tín với khách hàng
  • Gián đoạn hoạt động sản xuất kinh doanh
  • Mất thị phần vào tay đối thủ, giảm khả năng cạnh tranh
  • Đối mặt với những rủi ro pháp lý.

>>> Xem thêm: Chuỗi cung ứng và vai trò của nó trong hoạt động logistic

5 rủi ro chuỗi cung ứng thường gặp 

Như đã biết, chuỗi cung ứng là một hệ thống với nhiều mắt xích liên kết lại với nhau. Do đó, rủi ro chuỗi cung ứng có thể xảy ra ở bất kỳ giai đoạn nào. Dưới đây là những rủi ro hay gặp nhất:

1. Rủi ro về thiên tai và môi trường

Rủi ro về thiên tai và môi trường là những rủi ro chuỗi cung ứng gây ảnh hưởng mạnh, con người không thể kiểm soát được. Chúng có thể là:

• • Thiên tai: Động đất, sóng thần, lũ lụt, mưa bão…có thể phá hủy cơ sở hạ tầng (nhà máy, kho bãi, cảng biển, đường sá), làm gián đoạn sản xuất và vận chuyển hàng hóa.
  • Dịch bệnh: Một minh chứng dễ nhận thấy nhất là đại dịch Covid-19 đã làm đình trệ chuỗi cung ứng toàn cầu.
  • Biến đổi khí hậu: Ảnh hưởng đến mùa vụ nông sản, chi phí hoạt động tăng…là những vấn đề doanh nghiệp phải đối mặt khi các hiện tượng thời tiết cực đoan ngày càng tăng.

2. Rủi ro địa chính trị và kinh tế

Biến động về chính trị và kinh tế có thể tạo ra nhiều đợt “sóng thần” cho chuỗi cung ứng. Những rủi ro đó có thể là:

• • Xung đột vũ trang, bất ổn chính trị, chiến tranh, bạo động, biểu tình…có thể phá huỷ cơ sở hạ tầng, đường xá, thiếu hụt nguồn cung, nhân công…
  • Chính sách thương mại và thuế quan: Những thay đổi về chính sách xuất, nhập khẩu, thay đổi về quy định thuế, thủ tục hải quan, hạn ngạch…có thể làm tăng chi phí, giảm khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp.
  • Biến động tỷ giá hối đoái và lạm phát: Có ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí nhập khẩu nguyên liệu, giá thành sản phẩm, tăng chi phí sản xuất, vận hành.
  • Suy thoái kinh tế: Làm giảm nhu cầu tiêu dùng, doanh nghiệp phá sản có thể gây ra hiệu ứng domino trong chuỗi cung ứng.

3. Rủi ro vận hành

Đây là những rủi ro chuỗi cung ứng phát sinh trong các hoạt động nội bộ hoặc trong quá trình vận hành chuỗi cung ứng. Có thể kể đến như:

• • Gián đoạn sản xuất: Do máy móc hỏng, thiếu nguyên vật liệu, sản phẩm không đạt chất lượng, các hành vi gian lận, trộm cắp của nhân viên…
  • Vận chuyển và logistic: Thủ tục hải quan chậm, thông quan chậm, giao hàng trễ, mất hoặc hư hỏng hàng hóa trong quá trình vận chuyển, sai sót trong quản lý kho bãi…
  • Lỗi hệ thống CNTT: sự cố phần mềm quản lý, hệ thống mạng, mất dữ liệu…có thể làm gián đoạn việc theo dõi, quản lý cũng như đưa ra quyết định trong chuỗi cung ứng.
  • Phụ thuộc vào nhà cung cấp duy nhất: Khi nhà cung cấp đó gặp vấn đề, toàn bộ chuỗi cung ứng sẽ bị ảnh hưởng theo

4. Rủi ro tài chính

Một số vấn đề tài chính đang gây áp lực lên chuỗi cung ứng:

• • Biến động về giá nguyên vật liệu: Khi giá thành nguyên vật liệu đầu vào tăng, chi phí sản xuất tăng theo và lợi nhuận giảm
  • Vấn đề thanh toán: Khách hàng thanh toán chậm hoặc phá sản sẽ ảnh hưởng đến dòng tiền của doanh nghiệp.
  • Thiếu vốn lưu động: Vì nhiều lý do, doanh nghiệp không đủ vốn để duy trì hoạt động sản xuất, vận chuyển hoặc nhập khẩu.

5. Rủi ro an ninh mạng và dữ liệu

Thời đại 4.0, rất nhiều doanh nghiệp ứng dụng CNTT, trí tuệ nhân tạo để tối ưu hoạt động của doanh nghiệp. Cùng với đó, là sự ra đời cũng một loạt rủi ro chuỗi cung ứng liên quan đến an ninh mạng và dữ liệu như:

• • Tấn công mạnh: Hệ thống thông tin của doanh nghiệp, đặc biệt là những doanh nghiệp, tập đoàn lớn để lấy cắp thông tin, mã hoá hệ thống, làm gián đoạn hoạt động.
  • Mất dữ liệu khách hàng, đơn hàng, tồn kho
  • Vi phạm quyền riêng tư khi những thông tin cá nhân của khách hàng bị rò rỉ.

4 bước quản lý rủi ro chuỗi cung ứng  

Chúng ta không thể loại bỏ được hoàn toàn các rủi ro chuỗi cung ứng nhưng có thể quản lý và làm giảm thiểu tác động của chúng đến chuỗi cung ứng.

Quản lý rủi ro chuỗi cung ứng gồm:

1. Nhận diện và đánh giá rủi ro

Đây là bước đầu tiên để quản lý rủi ro chuỗi cung ứng. Chúng bao gồm:

• • Xác định các rủi ro tiềm ẩn: Lập danh sách tất cả các rủi ro có thể xảy ra trong mỗi giai đoạn của chuỗi cung ứng (từ nhà cung cấp nguyên liệu đến khách hàng cuối cùng).
  • Đánh giá mức độ tác động và khả năng xảy ra: Khi có danh sách rủi ro rồi, cần đánh giá mức độ tác động (tài chính, hoạt động, uy tín…) của từng rủi ro đến chuỗi cung ứng cũng như khả năng có thể xảy ra rủi ro đó.
  • Ưu tiên rủi ro: Từ những đánh giá trên, ta sẽ tập trung ưu tiên những rủi ro có mức độ tác động mạnh đến chuỗi cung ứng và khả năng có thể xảy ra cao nhất.

2. Xây dựng chiến lược giảm thiểu rủi ro chuỗi cung ứng

Đây là bước quan trọng nhất trong quá trình quản lý rủi ro chuỗi cung ứng.

• • Xây dựng những kế hoạch phòng ngừa rủi ro: Trong chuỗi cung ứng, cần phân tích những điểm yếu, lập kịch bản chi tiết để ứng phó cho từng loại rủi ro có thể xảy ra.
  • Đa dạng hoá nhà cung cấp: Doanh nghiệp nên tìm kiếm nhiều nhà cung cấp, không phụ thuộc vào một nhà cung cấp duy nhất vừa để giảm thiểu rủi ro gây gián đoạn chuỗi cung ứng vừa có những phương án thay thế khẩn cấp, không bị động.
  • Xây dựng mối quan hệ với đối tác: Giữ mối quan hệ và hợp tác chặt chẽ với nhà cung cấp, nhà vận chuyển và khách hàng để lắng nghe, chia sẻ thông tin, xây dựng lòng tin và cùng nhau giải quyết vấn đề khi có sự cố.
  • Có kế hoạch quản lý tồn kho: Với những mặt hàng chiến lượng, quan trọng, nên duy trì một lượng hàng tồn kho an toàn để có thể đối phó được với những giai đoạn gián đoạn chuỗi cung ứng ngắn hạn. Tuy nhiên, doanh nghiệp cũng có kế hoạch cân bằng, tránh để chi phí lưu kho tăng cao.
  • Đào tạo và nâng cao năng lực nhân sự: Đảm bảo nhân viên có đủ kiến thức và khả năng để nhận diện, đánh giá và ứng phó với rủi ro bất ngờ.
  • Đầu tư vào công nghệ: Sử dụng phần mềm quản lý như ERP Logistic, ứng dụng AI để phân tích dữ liệu, dự đoán và cảnh báo rủi ro.
  • Xây dựng chuỗi cung ứng minh bạch: Ứng dụng công nghệ để truy vết nguồn gốc xuất xứ, theo dõi hàng hoá, phát hiện bất thường, gian lận…như Blockchain, IoT.
  • Bên cạnh những công nghệ hiện đại, sử dụng seal niêm phong hàng hoá là một biện pháp đảm bảo an ninh hàng hoá đơn giản, rẻ tiền nhưng mang lại hiệu quả cao. Chúng không chỉ giúp bảo vệ nguyên vẹn hàng hoá, ngăn chặn hành vi gian lận mà còn là bằng chứng để giải quyết tranh chấp, khiếu nại, truy cứu trách nhiệm khi có sự cố xảy ra.

Khám phá ngay các dòng seal niêm phong chính hãng đáng tin cậy tại đây

3. Giám sát thường xuyên, phản ứng nhanh chóng

• • Thường xuyên giám sát: Theo dõi các thông tin kinh tế, chính trị, thời tiết, các chỉ số hiệu suất chính trong chuỗi cung ứng, những dấu hiệu cảnh báo sớm rủi ro…
  • Phản ứng nhanh: Khi có rủi ro xảy ra, nhanh chóng thực hiện kế hoạch dự phòng hoặc thực hiện theo kịch bản đã lập ra trước đó, liên lạc với các bên liên quan và có những biện pháp khắc phục kịp thời để giảm thiểu thiệt hại.

4. Đánh giá hiệu quả 

Sau mỗi rủi ro, cần phân tích nguyên nhân, đánh giá hiệu quả của những biện pháp ứng phó trước đó, cập nhập kế hoạch quản lý rủi ro mới, khắc phục những nhược điểm của kế hoạch cũ.

Từ những thông tin ở trên, có thể thấy, để quản lý rủi ro chuỗi cung ứng hiệu quả, doanh nghiệp cần:

• • Hiểu được tầm quan trọng của dữ liệu và phân tích dữ liệu để có thể biết được xu hướng cũng như những rủi ro tiềm ẩn trong hoạt động chuỗi cung ứng.
  • Ứng dụng công nghệ vào trong mọi hoạt động của chuỗi cung ứng như: dự báo rủi ro, tối ưu tuyến đường vận chuyển, quản lý tồn kho, theo dõi hàng hoá theo thời gian thực, truy xuất nguồn gốc, bảo mật thông tin chuỗi cung ứng…
  • Xây dựng chuỗi cung ứng linh hoạt và “khỏe mạnh”: Có khả năng thích ứng nhanh với những thay đổi, sự cố bất ngờ và nhanh chóng phục hồi. Vì thế, các quy trình trong chuỗi cung ứng, đặc biệt là sản xuất, vận chuyển, ra quyết định cần linh hoạt.
  • Quản lý rủi ro toàn bộ: Quản lý rủi ro nội bộ và rủi ro từ những nhà cung cấp, đối tác trong toàn bộ chuỗi cung ứng.

Seal niêm phong giúp giảm thiểu rủi ro chuỗi cung ứng như thế nào?

Trong các rủi ro chuỗi cung ứng, rủi ro vận hành liên quan đến mất mát, hư hỏng hay can thiệp trái phép hàng hoá là những rủi ro phổ biến nhất. Và để giảm thiểu rủi ro này, sử dụng seal niêm phong là lựa chọn số 1 cho mọi doanh nghiệp. Seal niêm phong giúp:

• • Phát hiện sớm và ngăn chặn và những hành vi trộm cắp, gian lận
  • Bảo vệ tính toàn vẹn của hàng hóa, đảm bảo hàng hoá không bị thay đổi.
  • Tăng tính minh bạch, tăng khả năng truy xuất và phân chia rõ trách nhiệm giữa các bên trong chuỗi cung ứng.
  • Hỗ trợ thông quan nhanh chóng, giảm nguy cơ chậm thông quan, kiểm tra thực tế hàng hoá.
  • Thể hiện sự tuân thủ theo đúng quy định của nhà nước
  • Nâng cao uy tín và niềm tin với cơ quan hải quan và đối tác.

Với rất nhiều tác dụng, seal niêm phong thực sự là một khoản đầu tư thông minh và chất lượng. Vừa đảm bảo tuân thủ đúng quy định, vừa bảo vệ được tài sản, giảm thiểu rủi ro đồng thời tối ưu hiệu quả hoạt động chuỗi cung ứng.

Rủi ro chuỗi cung ứng có thể là thách thức với doanh nghiệp, nhưng nếu có chiến lược quản lý hiệu quả và ứng dụng khoa học công nghệ, doanh nghiệp có thể biến thách thức thành cơ hội để phát triển mạnh mẽ và bền vững.

Hãy bảo vệ chuỗi cung ứng của bạn bắt đầu từ việc bảo vệ an ninh hàng hoá của bạn với seal niêm phong container chất lượng quốc tế. Kim Hải tự hào là nhà cung cấp seal niêm phong uy tín, đa dạng nhiều loại seal, đáp ứng mọi nhu cầu bảo mật cho toàn bộ chuỗi cung ứng.

Liên hệ với chúng tôi ngay để được tư vấn và nhận báo giá tốt nhất.