Trong các điều khoản Incoterms 2020, hai điều khoản FCA và EXW thường hay bị nhầm lẫn vì một số số điểm tương đồng. Nhưng trên thực tế, đây là hai điều khoản hoàn toàn khác nhau về trách nhiệm, rủi ro và quyền lợi. Trong bài viết dưới đây, chúng tôi sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về điều khoản FCA trong Incoterms 2020, từ khái niệm, ưu nhược điểm của FCA với người mua và người bán, vì sao FCA là điều khoản win – win trong mọi giao dịch quốc tế.
Nếu bạn muốn tìm hiểu thêm về điều khoản EXW, hãy click vào đây.
Điều khoản FCA trong Incoterms 2020 là gì?
Điều khoản FCA (Free Carrier) – Giao cho người chuyên chở là một điều khoản linh hoạt và được sử dụng nhiều nhất trong 11 điều khoản Incoterms 2020. FCA mang đến sự cân bằng về trách nhiệm và rủi ro cho hai bên mua và bán, chúng phù hợp với mọi phương thức vận tải, từ đường bộ, đường biển, đường hàng không hay vận tải đa phương thức.

Điều khoản FCA quy định:
- Người bán có trách nhiệm giao hàng cho carrier (hãng tàu, forwarder, kho trung chuyển…người vận chuyển hoặc đại lý do người mua chỉ định sau khi làm xong thủ tục xuất khẩu.
- Người bán có trách nhiệm bốc hàng hoặc vận chuyển hàng đến nơi chỉ định, làm thủ tục xuất khẩu.
- Người mua chịu trách nhiệm về vận chuyển quốc tế, thông quan nhập khẩu và bảo hiểm hàng hoá.
- Rủi ro được chuyển giao từ người bán sang người mua khi hàng hoá được giao cho người chuyên chở đầu tiên.
- Địa điểm giao hàng linh hoạt theo thoả thuận của hai bên. Vì thế sẽ có hai trường hợp xảy ra:
- FCA tại cơ sở người bán (kho hàng, xưởng sản xuất…)
- FCA tại địa điểm khác không phải cơ sở của người bán (kho hàng của forwarder, cảng…)
Có thể thấy, điều khoản FCA đã mở rộng thêm trách nhiệm của người bán. Nếu điều khoản EXW, trách nhiệm của người bán chỉ dừng lại ở việc đóng gói hàng hóa đúng tiêu chuẩn và giao hàng tại kho thì trong điều khoản FCA, ngoài đóng gói hàng hóa đúng tiêu chuẩn, người bán còn có thêm trách nhiệm làm thủ tục hải quan xuất khẩu, bốc hàng và giao hàng lên phương tiện vận tải.
Trách nhiệm của người bán trong điều khoản FCA
Trong điều khoản FCA, trách nhiệm của người bán được quy định rõ ràng và đầy đủ hơn. Theo đó, người bán có trách nhiệm:
- Cung cấp và đóng gói hàng hóa đúng tiêu chuẩn
- Giao hàng cho người chuyên chở được người mua chỉ định tại địa điểm đã thoả thuận.
- Nếu giao hàng tại kho/ xưởng của người bán, người bán có trách nhiệm bốc hàng lên phương tiện vận tải
- Nếu giao hàng tại địa điểm khác, người bán có trách nhiệm vận chuyển hàng hoá đến địa điểm đó nhưng không có trách nhiệm phải dỡ hàng xuống.
- Làm thủ tục hải quan xuất khẩu hàng hoá và trả mọi chi phí liên quan.
- Cung cấp cho bên mua đầy đủ các loại chứng từ cần thiết.
- Thông báo cho bên mua ngay sau khi hàng hoá được gia cho người chuyên chở.
Trách nhiệm của người mua trong điều khoản FCA

- Lựa chọn và chỉ định người chuyên chở để nhận hàng tại địa điểm giao hàng đã thoả thuận.
- Vận chuyển quốc tế: Người mua chịu trách nhiệm lựa chọn hãng tàu, tuyến đường vận chuyển và trả tất cả chi phí vận chuyển hàng hoá.
- Mua bảo hiểm hàng hoá từ thời điểm rủi ro được chuyển giao từ người bán sang người mua.
- Dỡ hàng và chịu mọi chi phí liên quan đến dỡ hàng.
- Chịu trách nhiệm làm thủ tục nhập khẩu và trả mọi chi phí liên quan.
- Vận chuyển nội địa và trả tất cả chi phí vận chuyển nội địa.
Chuyển giao rủi ro và chi phí trong điều khoản FCA
Điều khoản FCA quy định rất rõ:
- Chuyển giao rủi ro: Tất cả mọi rủi ro về mất mát, hư hỏng hàng hoá sẽ được chuyển giao từ người bán sang người mua khi hàng hoá được bàn giao hết cho người chuyên chở do người mua chỉ định tại địa điểm giao hàng đã thoả thuận.
- Nếu giao hàng tại kho/xưởng người bán, rủi ro được chuyển giao khi bốc hết hàng lên phương tiện vận tải.
- Nếu giao hàng tại địa điểm khác, rủi ro chuyển giao khi hàng được vận chuyển đến nơi và sẵn sàng được dỡ xuống từ phương tiện của người bán.
- Chuyển giao chi phí: Tất cả mọi chi phí liên quan đến hàng hoá cũng được chuyển giao cùng thời điểm và địa điểm chuyển giao rủi ro.
Ưu điểm của điều khoản FCA với người mua
- Tránh được việc làm thủ tục hải quan: Có thể nói, đây là ưu điểm lớn nhất của điều khoản FCA. Khi không cần làm thủ tục hải quan xuất khẩu, người mua có thể tiết kiệm được thời gian và công sức, giảm rủi ro và sai sót.
- Loại bỏ rủi ro và chi phí phát sinh trong quá trình bốc hàng nhờ việc người bán có trách nhiệm bốc hàng lên phương tiện vận chuyển (ở địa điểm là kho hoặc xưởng của người bán)
- Chủ động kiểm soát việc vận chuyển chính: Bên mua có quyền lựa chọn hãng vận tải, đàm phán giá cước và kiểm soát được lịch trình vận chuyển
- Linh hoạt về địa điểm giao hàng: Điều này giúp người mua có thể chủ động chọn địa điểm giao hàng phù hợp với kế hoạch logistic của doanh nghiệp.
- Minh bạch về chi phí, chủ động kiểm soát chi phí đặc biệt là chi phí vận chuyển vốn nhiều “tai tiếng” khi có quá nhiều phụ phí container “ẩn”.
Ưu điểm của điều khoản FCA với người bán
Mặc dù trách nhiệm được mở rộng hơn, nhưng trong điều khoản FCA, vẫn có nhiều ưu điểm có lợi cho người bán:
- Kiểm soát được quá trình, thủ tục hải quan xuất khẩu, quy trình nhanh hơn, thuận lợi hơn và giảm những vấn đề phát sinh có thể ảnh hưởng đến quan hệ hợp tác giữa các bên.
- Có thể kiểm soát và đảm bảo an toàn chất lượng hàng hoá nguyên vẹn trong quá trình bốc và xếp hàng (tại kho hoặc xưởng của người bán).
- Tăng tính cạnh tranh: Khi sử dụng điều khoản FCA, người bán “có giá” hơn trên thị trường, đặc biệt với những người mua không muốn chịu rủi ro quá cao như trong EXW.
- Giảm rủi ro bị phạt do hiểu và tuân thủ đúng các quy định pháp luật liên quan đến xuất khẩu của quốc gia mình, đặc biệt là những quy định về sử dụng seal niêm phong container đạt tiêu chuẩn quốc tế.
Nhược điểm của điều khoản FCA
Mặc dù là một điều khoản linh hoạt và phổ biến, nhưng FCA vẫn còn một số nhược điểm hạn chế sau:
- Cần phải xác định rõ địa điểm giao hàng: Đây là yếu tố quan trọng nhất. Khi chỉ định địa điểm, cần ghi rõ:
- FCA [Địa chỉ cụ thể của người bán], [Thành phố], [Quốc gia]
- FCA Tên kho của hãng vận tải], [Địa chỉ cụ thể của kho], [Thành phố], [Quốc gia]
Việc xác định rõ ràng và chính xác sẽ giúp bạn tránh được những tranh chấp không đáng có về chi phí và rủi ro.
- Phối hợp với người chuyên chở: Người mua cần phải đảm bảo chắc chắn người chuyên chở sẽ đến đúng địa điểm, đúng thời gian để nhận hàng như thỏa thuận.
- Hạn chế tranh chấp về phí THC tại cảng xuất khẩu. Thường với điều khoản FCA, nếu giao hàng tại cảng (không phải tại kho hay xưởng của người bán), phí THC do người mua chịu, và điều này cần ghi rõ trong hợp đồng.
- Người bán có rủi ro nếu người mua không chỉ định người chuyên chở hoặc người chuyên chở không đến nhận hàng.
Sử dụng điều khoản FCA khi nào?
Điều khoản FCA là lựa chọn số 1 khi:
- Người bán không muốn chịu rủi ro sau khi hàng giao cho người chuyên chở.
- Người mua muốn kiểm soát toàn bộ quá trình vận chuyển chính
- Hàng hoá được vận chuyển bằng nhiều phương thức vận tải hoặc có giá trị cao
- Giao dịch với khách hàng mới, cần có những cam kết rõ ràng, chi tiết và minh bạch
- Người bán muốn bảo vệ thương hiệu xuất khẩu, tránh kiện tụng không đáng có.
3 lưu ý rất quan trọng khi bạn muốn sử dụng điều khoản FCA cho giao dịch của mình:
- Người mua phải chỉ định rõ địa điểm giao hàng, nếu không, người bán sẽ là người chỉ định.
- Luôn luôn phải niêm phong hàng kỹ, sử dụng seal niêm phong chất lượng, đạt tiêu chuẩn ISO 17712 để niêm phong và bảo vệ nguyên vẹn hàng hoá trước khi giao cho người chuyên chở.
- Trước, trong và sau khi niêm phong, cần quay video/ chụp ảnh lại toàn bộ hàng hoá, kiểm tra kỹ seal niêm phong, niêm phong đúng quy trình chuẩn để làm bằng chứng khi có tranh chấp.
>>> Tham khảo: Tiêu chuẩn ISO 17712 – Quy định mới nhất về seal niêm phong container

Những rủi ro thường gặp khi sử dụng điều khoản FCA
- Địa điểm giao hàng không được thỏa thuận rõ ràng, dễ gây tranh chấp.
- Người vận chuyển không chuyên nghiệp, có thể gây hư hỏng, thất thoát hàng hoá.
- Người bán giao hàng trễ, lỡ hẹn với người chuyên chở, có thể phát sinh thêm phí lưu kho.
- Không sử dụng hoặc sử dụng seal niêm phong không đạt chuẩn có thể gây mất, tráo đổi hàng hoá trong khi vận chuyển, vi phạm quy định hải quan và ảnh hưởng đến quy trình logistic.
Vì vậy, bạn cần:
- Thống nhất và ghi rõ địa điểm giao hàng, thời gian giao hàng vào trong hợp đồng
- Hoá hoá cần được đóng gói chuẩn, bốc hàng cẩn thận để tránh hư hỏng, gian lận
- Mua bảo hiểm hàng hoá
- Sử dụng seal niêm phong đảm bảo chất lượng theo đúng quy định, ghi lại đầy đủ thông tin của seal lên tất cả các chứng từ liên quan.
- Luôn quay video và chụp ảnh lại làm bằng chứng.
Sử dụng seal niêm phong tiêu chuẩn quốc tế để tối ưu an ninh hàng hoá
Mặc dù FCA giúp người mua giảm rất nhiều rủi ro và gánh nặng thủ tục xuất khẩu nhưng vấn đề an ninh hàng hóa vẫn còn nguyên, đặc biệt là quá trình chuyển giao hàng hóa và vận chuyển chính. Vì thế, để đảm bảo an ninh hàng hoá, bạn cần:
- Chọn mua và sử dụng seal niêm phong đạt tiêu chuẩn theo quy định của cơ quan hải quan.
- Niêm phong hàng hóa bằng seal niêm phong để đảm bảo hàng hóa còn nguyên vẹn ngay sau khi đóng gói xong hàng hoá.
- Kiểm tra seal niêm phong trước khi niêm phong.
- Niêm phong hàng hóa đúng quy trình và có quay video lại làm bằng chứng.
- Kiểm tra seal và đối chiếu đúng thông tin seal niêm phong trước khi nhận hàng từ người bán.
Bạn đang cần seal niêm phong an toàn chống giả mạo, chuẩn quốc tế? Liên hệ với Kim Hải để được tư vấn chọn loại seal phù hợp nhất cho lô hàng của bạn
Bạn đã hiểu vì sao điều khoản FCA được gọi là điều khoản win-win và được sử dụng phổ biến nhất chưa? Sự linh hoạt trong vận chuyển và sự cân bằng về trách nhiệm lẫn rủi ro cho hai bên đã biến FCA thành điều khoản mạnh mẽ, tối ưu hiệu quả, nâng cao an toàn cho mọi giao dịch quốc tế áp dụng điều khoản này. hãy nhớ, luôn sử dụng seal niêm phong để giao dịch của bạn được bảo vệ toàn diện, an toàn trên mọi hành trình.
An toàn hàng hóa của bạn đang ở mức mấy? Bạn có tự tin về chúng không? Hãy liên hệ với chúng tôi để được hỗ trợ và nhận báo giá seal niêm phong mới nhất trong tháng 7.
THÔNG TIN LIÊN HỆ
CÔNG TY TNHH MTV VẬT TƯ VÀ THIẾT BỊ KIM HẢI
Địa chỉ: Số 16 đường số 6, KDC Hiệp Bình, P.Hiệp Bình Phước, TP.Thủ Đức , Tp.HCM, VN.
Điện thoại: 028. 62 72 3869 – 0909.630.869
Email: info@kimhaiseals.vn
Website: https://kimhaiseals.vn
Fanpage: https://www.facebook.com/kimhaiseals/
Maps: SEALS KIM HẢI

